Impressie Post 65-wandeling door de Schilderswijk 20 augustus 2026

Ondanks het slechte weer was iedereen tijdig aanwezig. Onze rondleidster Botine Koopmans, Vriend en deskundige op het gebied van Post 65 architectuur (en liefhebber; in 2023 verscheen haar boek over dit onderwerp) leidde ons rond. We startten de wandeling bij het Vaillanttheater, vroeger het Volksbuurtmuseum, waar de directeur ons nog even kwam groeten. De Schilderswijk is een van de grootste stadsvernieuwingswijken van Nederland uit die tijd. Het was ook een tijd van inspraak en protesten tegen de plannen.

Botine leidde ons onder andere langs het Teniersplantsoen, waar plannen voor een renovatieproject mislukten (te veel betrokkenen en te slechte huizen), en die in ‘77 uitmondden in nieuwbouw. Kenmerken van Post 65 nieuwbouw zijn o.a. de afgeplatte daken, verspringende gevels en het ruime gebruik van crespaplaten, die in de loop van de tijd wel lelijk worden. We zagen het Klaverblad uit ‘84, een superblok van 6 carrés van Andries van Wijngaard, een project zeer tegen de zin van Adri Duivesteijn, die vond dat je de oude structuur van een buurt moest respecteren. We zagen het beeld ‘schillenpaard’, een ode aan de oude wijk; de ondanks sloopplannen in stand gebleven Van Ostadewoningen van Van nLiefland; het grote nieuwbouwproject ‘444’, waar de eigenlijke grote stadsvernieuwing begon, het grote Oranjeplein, waar deels nog de oude deftige woningen staan, maar waar de elite niet wilde gaan wonen. Ik sla nu veel over, onder meer enkele verstilde en aangenaam aandoende stadsvernieuwingsbuurtjes.

We zagen op een foto hoe het enorme, in ‘72 gesloopte, complex van het Zuidwal ziekenhuis eruit zag. Nu een even groot complex van woningen maar met een ruim groen binnenterrein en aan één zijde de Helena, en een leuk kunstwerk aan de grachtenkant. De muurtjes langs het water die moesten voorkomen dat hardrijdende ambulances in het water zouden vliegen, zijn er nog. Het gerenoveerde Paulus Potterhofje, waar de huizen wel erg krap op elkaar staan. Bijna aan het eind van onze wandeling zagen we de Herderstraat, een mooi zijstraatje van de Hobbemastraat dat aan de sloophamer van de stadsvernieuwing is ontsnapt en waar de oorspronkelijke bebouwing van eind 19e eeuw er nog keurig bijstaat. Ten slotte wees Botine ons nog op de toren voor het Vaillanttheater, vh. Volksbuurtmuseum, een afscheidscadeau aan Adri Duivestein. Van bovenaf zou je de hele Schilderswijk, oud en nieuw, kunnen zien liggen.